നവലിബെറല്‍ സംവിധാനങ്ങള്‍ പരാജയപ്പെട്ടിടത്ത് എന്തുകൊണ്ട് വലതുപക്ഷം സ്വീകാര്യമായി. സമകാലിക ദേശീയ-ലോകരാഷ്ട്രീയത്തെ പ്രൊഫ. പ്രഭാത് പട്നായിക്‍ വിലയിരുത്തുന്നു.

“2014 -മെയ് മാസത്തിൽ അധികാരത്തിലേറുമ്പോൾ രാജ്യം പുതിയ സാമ്പത്തിക തലങ്ങളിലേക്ക് ഉയരും, അതിൽ മോഡിയുടെ സാമ്പത്തിക നയരൂപീകരണത്തിനു പ്രധാന പങ്കുണ്ടാകും”, തുടങ്ങി നിരവധി അവകാശവാദങ്ങളുടെ പിൻബലത്തിലാണ് മോഡിണോമിക്സ് ഒരു തരംഗമായത്. മോഡി സർക്കാരിന്റെ സാമ്പത്തിക നയങ്ങളുടെ തുടർച്ചയായ പരാജയത്തിനാണ് കഴിഞ്ഞ നാല്പത് മാസങ്ങളായി രാജ്യം സാക്ഷ്യം വഹിക്കുന്നത്. ധവളപത്രം ഉയർത്തിപ്പിടിച്ചതൊന്നും സർക്കാർ നിറവേറ്റിയിട്ടില്ല എന്നു മാത്രമല്ല, സർജിക്കൽ സ്‌ട്രൈക്‍ എന്നവകാശപ്പെട്ട നോട്ട് നിരോധനവും ജിഎസ്‌റ്റിയും തികഞ്ഞ പരാജയമാണെന്ന വാർത്തകളും പുറത്തുവന്നിരിക്കുന്നു.

മുഖവുര

നിയോലിബറലിസം അഥവാ നവഉദാത്തവാദം എന്ന പ്രത്യയശാസ്ത്രത്തെയും അത് ഗർഭസ്ഥമായിരിക്കുന്ന കാലത്തിനേയും അതിലെ പ്രശ്നങ്ങളേയും മലയാളി വായനക്കാരുടെ സമക്ഷം ലളിതമായി അവതരിപ്പിക്കുക എന്നതാണ് ഈ പരമ്പരയുടെ ലക്ഷ്യം. ഇതിലൂടെ തികച്ചും പ്രായോഗികവും ദൈനംദിന ജീവിതത്തിൽ നാം നേരിടുന്നതുമായ സാമ്പത്തിക വിഷയങ്ങളെ, അവയുടെ പ്രശ്നങ്ങളെ സൈദ്ധാന്തികവും, പ്രവർത്തനപരവുമായ രീതിയിൽ അപഗ്രഥിക്കുന്നു. “സൈദ്ധാന്തിക യുക്തിയായ്” പലപ്പോഴും മാറ്റിവക്കുന്ന വിഷയങ്ങളെ തീർത്തും ലളിതവല്കരിക്കുക എന്നതും ഈ പരമ്പര ലക്ഷ്യം വയ്ക്കുന്നുണ്ട്.

The understanding that economic crises shall trigger social crises is correct. The inference that such social crises together with sustaining economic crises shall lead to political crises too is correct. While following this line of understanding, the only fallacy that may occur, can be the conclusion one may arrive at; that such social crises and political crises shall always by default bring in positive changes.

Had this year’s union budget been presented in any other “normal” year, the current euphoria around it could have been understood. But alas, this year was unfortunate enough to see the ripple effects of the imposition of a new “normal” upon us. Demonetisation was widely regarded as a nudge to a cashless society. This is gross injustice to the very philosophy of libertarian paternalism that behavioral economists like Richard Thaler and Cass Sunstein (authors of Nudge) endorse. The authors explain nudge as an intervention that is easy and incurs low cost in its implementation.

നാണയമൂല്യം റദ്ദു ചെയ്തതിനു ശേഷമുള്ള രണ്ടു മാസ കാലം അഭൂതപൂർവ്വമായ ബഹുജനമുന്നേറ്റത്തിനു കേരളം സാക്ഷിയാവുകയുണ്ടായി. പ്രഖ്യാപിച്ച ദിവസം മുതൽക്കു തന്നെ ഇതിനെ ഒരു കിറുക്കൻ തീരുമാനമായി വിമർശിക്കുകയും, കൂടിപ്പോയാൽ ഇതിനു കള്ളപ്പണത്തിന്റെ ഒരു ചെറുതരി ഭാഗം മാത്രം പിടിക്കാൻ സാധിച്ചേക്കുമെന്നും വിലയിരുത്തപ്പെട്ടു. ഈ പ്രഖ്യാപനം വന്നു കഴിഞ്ഞ് പത്താം ദിവസമായപ്പോഴേക്കും കാബിനറ്റ് മുഴുവനും സെക്രട്ടേറിയറ്റിൽ നിന്നും റിസർവ് ബാങ്ക് ഓഫീസിലേക്ക് മാർച്ച് നടത്തുകയും, നവംബർ 18നു പ്രതിഷേധ ധർണ്ണ സംഘടിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു.

അൻപത്‌ ദിവസത്തെ നോട്ടു നിരോധന സമയം കഴിഞ്ഞിരിക്കുന്നു. നവംബർ 8 നു രാത്രി തികച്ചും അപ്രതീക്ഷിതമായി ജനങ്ങളോട്‌ രാജ്യത്തിനു വേണ്ടി ചെറിയൊരു ത്യാഗം ചെയ്യാനാവശ്യപ്പെട്ട്‌ കള്ളപ്പണത്തിനെതിരെയും കള്ള നോട്ടിനെതിരേയും താൻ യുദ്ധം പ്രഖ്യാപിക്കുന്നു എന്നു പറഞ്ഞ ഇന്ത്യൻ പ്രധാനമന്ത്രി നരേന്ദ്ര മോദി പക്ഷെ അൻപതു ദിവസങ്ങൾക്കിപ്പുറം പാടെ മലക്കം മറയുന്ന കാഴ്ച്ചയാണു നാം കണ്ടത്‌.

നാണയവും മൂല്യവും അതിന്റെ ക്രയ വിക്രയവും അങ്ങേയറ്റം ബന്ധപ്പെട്ട് കിടക്കുന്ന പ്രശ്നങ്ങളാണ്. രണ്ടായിരത്തി പതിനാറ് നവംബര്‍ എട്ടിന് ഭാരത സര്‍ക്കാര്‍ രാജ്യത്ത് പ്രചാരത്തില്‍ നിലനിന്നിരുന്ന രണ്ട് പ്രധാന നാണയ മൂല്യങ്ങളായ 500, 1000 നോട്ടുകളെ അസാധുവായി പ്രഖ്യാപിക്കുകയും നവംബർ മാസം ഒമ്പതിന് തന്നെ ഈ തീരുമാനം പ്രാബല്യത്തില്‍ കൊണ്ടു വരുകയും ചെയ്തു. അന്ന് ധനകാര്യ സ്ഥാപനങ്ങൾക്ക് അവധി പ്രഖ്യാപിക്കുകയും പത്താം തിയതി പുതിയ നോട്ടായ 2000 രൂപ ഇറക്കുകയുമുണ്ടായി. എന്നാല്‍ രാജ്യത്തെ മൊത്തം പണമിടപാടിന്റെ 86 ശതമാനം വഹിച്ചിരുന്ന 500 ഉം 1000 വും നോട്ടുകള്‍ മൂല്യമറ്റതായതോടെ ജനം പരിഭ്രാന്തരായി. ഇതിനെ തുടര്‍ന്ന് രാജ്യമെമ്പാടും ആശങ്കകളും കഷ്ടതകളും സാധാരണ ജനജീവിതത്തിന്റെ തന്നെ സ്തംഭനവും സംജാതമായി.